معاینه چشم کودکان در یورک ریجن | دکتر رکسانا گنجی

خیلی از والدین فکر می‌کنند اگر کودک چیزی نگفته، پس حتماً خوب می‌بیند. این فکر طبیعی است، اما همیشه درست نیست.

کودک نمی‌داند دید طبیعی دقیقاً چه شکلی است. اگر از اول کمی تار دیده باشد، همان دید برایش عادی است. او نمی‌تواند بگوید «من مثل بقیه نمی‌بینم»، چون اصلاً نمی‌داند بقیه چطور می‌بینند.

به همین دلیل، معاینه‌ی چشم کودکان نباید فقط زمانی انجام شود که علامت واضحی دیده می‌شود. گاهی بهترین زمان معاینه، قبل از دیدن هر علامتی است.

کودک همیشه مشکل بینایی را توضیح نمی‌دهد

بزرگسال وقتی تار می‌بیند، معمولاً می‌تواند توضیح دهد. می‌گوید نوشته‌ها تار شده، رانندگی سخت شده، یا هنگام خواندن سردرد می‌گیرد. اما کودک این‌طور نیست.

کودک ممکن است به جای گفتن «خوب نمی‌بینم»، رفتار متفاوتی نشان دهد. ممکن است کتاب را خیلی نزدیک بگیرد، تلویزیون را از فاصله‌ی کم نگاه کند، هنگام خواندن زود خسته شود، چشم‌هایش را جمع کند، سرش را کج کند یا از خواندن فرار کند.

گاهی هم هیچ کدام از این‌ها را نشان نمی‌دهد. همین بخش آخر مهم است. بعضی مشکلات چشم کودکان بی‌سر و صدا هستند و فقط در معاینه مشخص می‌شوند.

مشکل چشم می‌تواند شبیه مشکل درسی دیده شود

خیلی وقت‌ها وقتی کودک در مدرسه تمرکز ندارد، والدین اول به درس، حواس‌پرتی یا بی‌علاقگی فکر می‌کنند. اما قبل از اینکه کودک را تحت فشار بگذاریم، باید یک سوال ساده بپرسیم: آیا او واقعاً خوب می‌بیند؟

دید خوب برای خواندن، نوشتن، دیدن تخته، دنبال کردن خطوط، انجام تکالیف، ورزش و حتی اعتماد به نفس کودک مهم است. کودکی که خوب نمی‌بیند ممکن است از درس بدش نیاید. شاید فقط دیدن برایش سخت است. ممکن است از خواندن فرار نکند چون تنبل است، بلکه چون چشم‌هایش زود خسته می‌شود.

معاینه چشم کودک فقط برای عینک نیست

بعضی والدین فکر می‌کنند معاینه‌ی چشم کودک یعنی فقط ببینیم عینک لازم دارد یا نه. عینک بخشی از ماجراست، اما همه چیز نیست.

در معاینه‌ی چشم کودکان، دکتر چشم بررسی می‌کند که هر چشم چقدر خوب می‌بیند، آیا دو چشم با هم درست کار می‌کنند، آیا یکی از چشم‌ها ضعیف‌تر است، آیا نشانه‌ای از انحراف چشم وجود دارد، آیا کودک آستیگماتیسم، دوربینی یا نزدیک‌بینی دارد، و آیا سلامت کلی چشم طبیعی است یا نه.

گاهی کودک با هر دو چشم با هم خوب به نظر می‌رسد، اما یکی از چشم‌ها ضعیف‌تر است. چون چشم قوی‌تر جبران می‌کند، والدین متوجه نمی‌شوند. اما اگر این موضوع دیر تشخیص داده شود، ممکن است روی رشد بینایی اثر بگذارد.

تنبلی چشم را باید زود تشخیص داد

یکی از مهم‌ترین دلایل معاینه‌ی چشم کودکان، تشخیص زودهنگام تنبلی چشم است. تنبلی چشم زمانی اتفاق می‌افتد که مغز از یکی از چشم‌ها تصویر واضح دریافت نمی‌کند و به مرور، استفاده از آن چشم کمتر می‌شود.

اگر تنبلی چشم زودتر تشخیص داده شود، درمان معمولاً ساده‌تر و موثرتر است. اما اگر دیر تشخیص داده شود، درمان می‌تواند سخت‌تر و طولانی‌تر شود. به همین دلیل، منتظر ماندن تا کودک خودش شکایت کند، همیشه تصمیم درستی نیست.

تست بینایی مدرسه کافی نیست

تست‌های بینایی مدرسه می‌توانند مفید باشند، اما جای معاینه‌ی کامل چشم را نمی‌گیرند. این تست‌ها معمولاً مشکلات واضح را پیدا می‌کنند، اما ممکن است بعضی مشکلات مهم را نشان ندهند.

مثلاً ممکن است کودک در دید دور قابل قبول باشد، اما هنگام مطالعه و کار نزدیک مشکل داشته باشد. یا ممکن است یک چشم ضعیف‌تر باشد، اما کودک با چشم دیگر جبران کند. معاینه سالانه چشم دقیق‌تر است و فقط به دیدن چند حرف روی تابلو محدود نمی‌شود.

بچه‌ها هر چند وقت یک‌بار باید معاینه شوند؟

برای کودکان، فاصله‌ی معاینه به سن، وضعیت چشم، سابقه‌ی خانوادگی و نظر دکتر چشم بستگی دارد. اما به‌طور کلی، کودکان مدرسه‌ای باید به‌طور منظم معاینه‌ی چشم داشته باشند، حتی اگر علامتی ندارند. خبر خوب اینکه برای کودکان زیر ۱۹ سال این معاینه تحت پوشش بیمه‌ی استانی است؛ جزئیات را در مقاله‌ی معاینه چشم با اوهیپ ببینید.

اگر کودک عینک دارد، معمولاً بررسی منظم مهم‌تر است، چون شماره‌ی چشم ممکن است با رشد کودک تغییر کند. مقاله‌ی بررسی شماره عینک هم در این زمینه کمک‌کننده است.

اگر در خانواده سابقه‌ی تنبلی چشم، انحراف چشم، شماره‌ی چشم بالا، نزدیک‌بینی شدید یا مشکلات چشمی وجود دارد، بهتر است معاینه را جدی‌تر بگیرید.

آیا عینک زدن چشم کودک را ضعیف‌تر می‌کند؟

یکی از نگرانی‌های رایج بین والدین این است که اگر کودک عینک بزند، چشمش به عینک عادت می‌کند. این باور درست نیست.

اگر کودک واقعاً به عینک نیاز داشته باشد، عینک کمک می‌کند تصویر واضح‌تر به مغز برسد. در بعضی موارد، ندادن عینک مناسب می‌تواند باعث خستگی، مشکل در یادگیری یا حتی بدتر شدن بعضی مشکلات بینایی شود. عینک باعث خراب شدن چشم نمی‌شود. عینک کمک می‌کند کودک واضح‌تر و راحت‌تر ببیند.

نقش صفحه نمایش در چشم کودکان

امروز بچه‌ها بیشتر از گذشته با موبایل، تبلت و کامپیوتر سروکار دارند. صفحه نمایش همیشه علت اصلی مشکل چشم نیست، اما می‌تواند خستگی چشم، خشکی چشم و ناراحتی دید نزدیک را بیشتر کند.

اگر کودک بعد از استفاده از صفحه نمایش چشم‌هایش را می‌مالد، سردرد می‌گیرد، پلک می‌زند، یا از نور اذیت می‌شود، بهتر است بررسی شود. گاهی تنظیم فاصله، نور، زمان استفاده و عینک مناسب می‌تواند کمک کند. اما اول باید بدانیم چشم کودک در چه وضعیتی است.

اهمیت معاینه چشم برای خانواده‌های فارسی‌زبان

برای بسیاری از خانواده‌های ایرانی، صحبت کردن با دکتر چشم فارسی‌زبان راحت‌تر است. والدین می‌توانند نگرانی‌هایشان را دقیق‌تر توضیح دهند. مخصوصاً وقتی موضوع کودک است، جزئیات مهم‌اند.

مثلاً والدین ممکن است بگویند کودک هنگام نوشتن خط را گم می‌کند، کتاب را نزدیک می‌آورد، در کلاس جلو می‌نشیند، بعد از مدرسه سردرد دارد، یا موقع تلویزیون دیدنش تغییر کرده است. این جزئیات برای دکتر چشم مهم است.

دکتر رکسانا گنجی به کودکان و خانواده‌های فارسی‌زبان و انگلیسی‌زبان در یورک ریجن خدمات معاینه‌ی چشم ارائه می‌دهد. اگر در آرورا، نیومارکت، تورن هیل، ریچموند هیل یا وان زندگی می‌کنید و کودک شما مدت زیادی است معاینه نشده، بهتر است آن را عقب نیندازید. برای آشنایی بیشتر می‌توانید به وب‌سایت فارسی دکتر رکسانا گنجی یا مقالات فارسی دکتر رکسانا گنجی سر بزنید.

چه زمانی باید وقت بگیرید؟

اگر کودک شما مدرسه می‌رود و مدت زیادی است معاینه‌ی چشم انجام نداده، وقت بررسی است. اگر کودک عینک دارد و یک سال از آخرین معاینه گذشته، وقت بررسی است.

اگر کودک سردرد دارد، کتاب را نزدیک می‌گیرد، چشم‌هایش را جمع می‌کند، از خواندن فرار می‌کند، تلویزیون را از نزدیک می‌بیند، یا در مدرسه تمرکز ندارد، وقت بررسی است. و حتی اگر هیچ علامتی ندارد، باز هم معاینه‌ی چشم می‌تواند خیال شما را راحت کند.

چشم کودک بخشی از یادگیری، رشد و اعتماد به نفس اوست. بهتر است قبل از اینکه مشکل روی مدرسه و زندگی روزمره اثر بگذارد، چشم‌ها بررسی شوند.

نوبت معاینه و مشاوره

برای معاینه حضوری کودک، ساده‌ترین راه این است که نزدیک‌ترین مطب را از فهرست کلینیک‌های دکتر رکسانا گنجی در شمال تورنتو پیدا کنید و مستقیم تماس بگیرید. اگر برنامه شلوغ دارید و می‌خواهید زمان را خودتان انتخاب کنید، رزرو آنلاین نوبت از طریق وب‌سایت انگلیسی دکتر رکسانا گنجی سریع‌تر است. والدینی که فقط چند سوال اولیه دارند می‌توانند پیش از مراجعه، یک مشاوره آنلاین چشم در وب‌سایت انگلیسی دکتر رکسانا گنجی بگیرند. برای کمک به تشخیص علائم اولیه در خانه نیز می‌توانید نگاهی به تست‌های آنلاین چشم در وب‌سایت انگلیسی دکتر رکسانا گنجی بیندازید — البته جای معاینه تخصصی را نمی‌گیرند.

برای دیدن فهرست خدمات معاینه چشم کودکان و بزرگسالان دکتر رکسانا گنجی از صفحه‌ی خدمات در وب‌سایت فارسی استفاده کنید.