سردرد و چشم | چه زمانى بايد معاينه چشم انجام داد؟

این مقاله توسط دکتر رکسانا گنجی نوشته شده است.
سردرد دارید؟ شاید مشکل از چیزی باشد که اصلاً به آن فکر نکردهاید
بیشتر افرادی که برای سردرد به پزشک مراجعه میکنند، معمولاً یک توضیح آماده دارند.
«این روزها خیلی استرس دارم.»
«زیاد پشت کامپیوتر مینشینم.»
«خوابم به هم ریخته.»
«سنم بالا رفته.»
جالب اینجاست که خیلی وقتها حق با آنهاست. اما گاهی علت اصلی جایی است که اصلاً انتظارش را ندارند: چشمها.
دكتر ركسانا گنجى، چشم پزشك ايرانى و اپتومتريست در كانادا، در طول سالها فعالیت حرفهای خود بارها بیمارانی را دیده است که با شکایت از سردرد مراجعه کردهاند و تصور میکردند مشکل از گردن، استرس، فشار کاری یا حتی میگرن است. اما بعد از یک معاینه کامل مشخص شده که چشمها در تمام این مدت بیش از حد در حال تلاش بودهاند.
نکته مهم اینجاست که مشکلات چشمی همیشه با تاری دید شروع نمیشوند. بسیاری از افراد هنوز میتوانند تابلوهای خیابان را بخوانند، تلویزیون تماشا کنند و حتی بدون عینک کارهای روزمره خود را انجام دهند، اما در عین حال از سردردهای مکرر رنج میبرند.
وقتی چشمها اضافهکاری میکنند
فرض کنید هر روز مجبور باشید یک کتاب را با نور کم بخوانید.
شاید بتوانید بخوانید، اما بعد از مدتی خسته میشوید.
چشمها هم دقیقاً همینطور هستند.
اگر شماره عینک شما تغییر کرده باشد، اگر آستیگماتیسم خفیفی داشته باشید یا اگر سیستم فوکوس چشمها به درستی کار نکند، مغز و عضلات چشم دائماً تلاش میکنند تصویر را واضح نگه دارند.
این تلاش دائمی میتواند خود را به شکل موارد زیر نشان دهد:
- سردردهای عصرگاهی
- احساس فشار در پیشانی
- درد پشت چشمها
- خستگی هنگام مطالعه
- کاهش تمرکز
- نیاز به بستن یا مالیدن چشمها
خیلی از بیماران زمانی متوجه این موضوع میشوند که پس از بهروزرسانی نسخه عینک، سردردهایی که ماهها با آن زندگی کردهاند ناگهان کاهش پیدا میکند.
به همین دلیل انجام یک معاینه جامع چشم حتی برای افرادی که فکر میکنند دید خوبی دارند، اهمیت زیادی دارد.
چرا سردردهای امروزی با گذشته فرق دارند؟
بیست سال پیش بیشتر مردم ساعتهای طولانی به صفحه تلفن همراه، لپتاپ و تبلت نگاه نمیکردند.
امروزه بسیاری از ما روزانه هشت تا دوازده ساعت با صفحه نمایش سر و کار داریم.
نتیجه؟
چشمها فرصت استراحت کافی پیدا نمیکنند.
هنگامی که به صفحه نمایش خیره میشویم، تعداد پلک زدن کاهش پیدا میکند. این موضوع میتواند باعث خشکی چشم شود و خشکی چشم نیز یکی از عوامل کمتر شناخته شده در ایجاد سردرد و خستگی بینایی است.
اگر این موضوع برایتان جالب است، پیشنهاد میکنیم مقاله «آیا استرس واقعاً میتواند باعث خشکی چشم شود؟» را نیز مطالعه کنید. بسیاری از بیماران از ارتباط مستقیم بین استرس، خشکی چشم و سردرد شگفتزده میشوند.
همه سردردها ناشی از ضعف چشم نیستند
یکی از باورهای اشتباه رایج این است که هر سردردی به معنی نیاز به عینک است.
واقعیت پیچیدهتر از این است.
گاهی سردردها به میگرن مرتبط هستند. در این شرایط فرد ممکن است قبل از شروع درد، جرقههای نور، خطوط زیگزاگ، نقاط تار یا حتی اختلالات موقتی بینایی را تجربه کند.
در موارد دیگر ممکن است علت کاملاً متفاوت باشد.
اما همین جاست که معاینه چشم اهمیت پیدا میکند.
چشم تنها جایی در بدن است که پزشک میتواند بخشی از سیستم عصبی و عروق خونی را مستقیماً مشاهده کند. به همین دلیل گاهی معاینه چشم میتواند سرنخهایی ارائه دهد که هیچ ارتباط مستقیمی با شماره عینک ندارند.
چشمها گاهی چیزهایی را میبینند که شما نمیبینید
بعضی از بیماران وقتی برای معاینه مراجعه میکنند، انتظار دارند فقط چند حرف روی تابلو بخوانند و نسخه جدید دریافت کنند.
اما یک معاینه کامل بسیار فراتر از این است.
در طول معاینه، ساختارهای داخلی چشم، شبکیه، عصب بینایی و سلامت عمومی سیستم بینایی بررسی میشود.
به همین دلیل است که متخصصان گاهی از چشم به عنوان «پنجرهای به سلامت بدن» یاد میکنند.
تحقیقات جدید حتی نشان دادهاند که برخی تغییرات شبکیه ممکن است سالها قبل از بروز علائم بعضی بیماریهای عصبی قابل مشاهده باشند. اگر به این موضوع علاقه دارید، مقاله «شبکیه چشم چگونه میتواند نشانههای اولیه بیماری آلزایمر را آشکار کند؟» میتواند دیدگاه جالبی در اختیار شما قرار دهد.
چه زمانی باید سردرد را جدی گرفت؟
اگر سردرد شما:
- مرتب تکرار میشود
- هنگام مطالعه ایجاد میشود
- بعد از کار با کامپیوتر تشدید میشود
- همراه با تاری دید است
- با دوبینی همراه است
- نسبت به گذشته تغییر کرده است
بهتر است یک معاینه کامل چشم انجام دهید.
این موضوع بهویژه برای افرادی که مدتها از آخرین معاینه چشم آنها گذشته اهمیت بیشتری دارد.
یک نکته جالب درباره جراحی لیزیک
بعضی افراد تصور میکنند هر مشکل بینایی یا سردردی در نهایت به لیزیک ختم میشود.
در حالی که در عمل، بسیاری از بیمارانی که برای بررسی لیزیک مراجعه میکنند، تنها به یک اصلاح ساده نسخه یا درمان مشکلات سطح چشم نیاز دارند.
اگر درباره این موضوع کنجکاو هستید، میتوانید مقاله «لیزیک چیست و چگونه کار میکند؟» را نیز مطالعه کنید تا با روند ارزیابی بیماران برای جراحیهای اصلاح دید بیشتر آشنا شوید.
حرف آخر
اگر چند ماه است که سردرد دارید، قبل از اینکه همه چیز را به استرس، سن، کمخوابی یا کار زیاد نسبت دهید، بد نیست چشمها را نیز در فهرست مظنونان قرار دهید.
گاهی یک تغییر کوچک در نسخه عینک یا تشخیص یک مشکل ساده چشمی میتواند تفاوت بزرگی در کیفیت زندگی ایجاد کند.
دكتر ركسانا گنجى، چشم پزشك ايرانى و اپتومتريست در كانادا، معتقد است بسیاری از بیماران زمانی متوجه اهمیت سلامت چشم میشوند که برای اولین بار علت واقعی سردردهای خود را پیدا میکنند.
برای آشنایی بیشتر با سوابق حرفهای دكتر ركسانا گنجى میتوانید صفحه «درباره دكتر ركسانا گنجى» را مطالعه کنید. برای هماهنگی یا سوالات بیشتر میتوانید از طریق صفحه تماس و کلینیکها با ما در ارتباط باشید.
همچنین اگر مایل به رزرو وقت هستید، امکان رزرو وقت آنلاين از طریق وبسایت انگلیسی ProEyeExam.com در دسترس است.
رزرو نوبت
معاینه با دکتر رکسانا گنجی
معاینهی تخصصی چشم به فارسی در پنج کلینیک منطقه یورک: اورورا، نیومارکت، تورنهیل، وان و ریچموندهیل.
مشاهدهی کلینیکها
